
Προπαγάνδα «για μια-δυο βδομάδες»
Ο διαβόητος Γιόζεφ Γκέμπελς, υπουργός
Προπαγάνδας της ναζιστικής Γερμανίας υπο-
λόγιζε πως η προπαγάνδα για το Κατίν δεν θα
κρατούσε για πολύ: «Εδωσα οδηγίες να γίνει η
ευρύτερη δυνατή εκμετάλλευση αυτού του
προπαγανδιστικού υλικού.Θα μπορέσουμε
να επιζήσουμε με αυτό για μια-δυο βδομά-
δες»1. Η ομολογία του Γκέμπελς βέβαια δεν
εμπόδισε τους ιμπεριαλιστές να αναμασάνε τα
ίδια για 65 χρόνια.
Στις 13 Απρίλη 1943, δυο μήνες περίπου μετά
τη συντριπτική ήττα των Ναζί στο Στάλινγκραντ,
ο ναζιστικός ραδιοφωνικός σταθμός του
Βερολίνου μετέδωσε την είδηση της “ανα-
κάλυψης”, από το γερμανικό στρατό, μα-
ζικού τάφου 3.000 Πολωνών αξιωματικών
(με τα χρόνια έφτασαν τις 25.000!) στην περιο-
χή του δάσους του Κατίν. Για το έγκλημα αυτό,
κατηγορήθηκε ο “Εβραιομπολσεβικισμός”2.
Οι ναζί τότε, κατά τις οδηγίες του Γκέμπελς,
αξιοποιούν με κάθε δυνατό τρόπο το Κατίν.
Οργάνωσαν “έρευνες” για να αποδείξουν τα λε-
γόμενά τους και επιδιώκοντας να προσδώσουν
διεθνή διάσταση και “αντικειμενικότητα” στα
αποτελέσματα της “έρευνας”, ενσωμάτωσαν
στο εγχείρημα τον πολωνικό Ερυθρό Σταυρό (ο
Ερυθρός Σταυρός, αν και εκλήθη, αρνήθηκε να
συμμετάσχει), καθώς και μια “Διεθνή Επιτρο-
πή” με όλα της τα μέλη να προέρχονται από
κράτη – “δορυφόρους” της Γερμανίας (εκτός
της Ελβετίας).
Η “Επιτροπή” έμεινε στην Πολωνία μόλις
2 μέρες και εξέτασε 9 μόνο πτώματα που
είχαν επιλεγεί από τους Ναζί. Η “Επιτροπή”
επικύρωσε τη χιτλερική εκδοχή. Αργότερα
όμως πολλοί από τους συμμετέχοντες, όπως ο
Τσεχοσλοβάκος καθηγητής της ιατροδικαστι-
κής, Φ. Χάτζεκ, ή ο Βούλγαρος ιατροδικαστής,
M. Μαρκόφ, ανακάλεσαν, καταθέτοντας ότι τα
πορίσματα ήταν προκατασκευασμένα και υπε-
γράφησαν υπό καθεστώς πίεσης και φόβου.
Ο επικεφαλής της Επιτροπής, Γ. Μπουτς,
σκοτώθηκε το 1944 από τους ίδιους τους Γερ-
μανούς, κρατώντας έτσι για πάντα το στόμα
του κλειστό.
Την εκδοχή αυτή, τότε, εκτός από τους
Ναζί υιοθέτησε μόνο η εξόριστη πολωνική
κυβέρνηση. Ακόμα και ο Τσώρτσιλ σημείωνε
πως: «είμαστε οπωσδήποτε αντίθετοι σε κάθε
υποτιθέμενη “έρευνα” που θα διεξαγόταν από
το Διεθνή Ερυθρό Σταυρό ή οιονδήποτε άλλο
οργανισμό από οιαδήποτε άλλη περιοχή υπό
γερμανική κυριαρχία. Μια τέτοια έρευνα θα
ήταν απάτη και τα συμπεράσματά της προϊόν
τρομοκρα,Το γκρέμισμα
του ναζιστικού ψέματος
Μετά την απελευθέρωση της Πολωνίας από
τον Κόκκινο Στρατό, το Σεπτέμβρη του 1943,
συστάθηκε από την ΕΣΣΔ μια επιστημονική
επιτροπή υπό τον N. Burdenko για να ερευνή-
σει το θέμα. Τα πορίσματα της Επιτροπής, απέδειξαν με κατηγορηματικό τρόπο τη ναζιστική
ενοχή. Ενδεικτικά μπορούμε να αναφέρουμε
πως:
» Οι σφαίρες που βρέθηκαν στον τόπο των
εκτελέσεων είχαν παραχθεί στη Γερμανία,
γεγονός που ομολογεί ο ίδιος ο Γκέμπελς:
«Δυστυχώς στους τάφους του Κατίν βρέθη-
καν γερμανικές σφαίρες... Είναι απαραίτητο
αυτή η πληροφορία να παραμείνει άκρως
απόρρητη. Αν ποτέ ερχόταν εν γνώσει του
εχθρού, η όλη υπόθεση του Κατίν θα κα-
τέρρεε»4
» Η ιατροδικαστική έρευνα έδειξε πως τα
πτώματα ήταν αδύνατο να έχουν ταφεί από
το 1940. Με βάση το βαθμό αποσύνθεσης
των πτωμάτων πρέπει να είχαν ταφεί το νω-
ρίτερο στα 1941-42 όταν δηλαδή η περιοχή
ήταν υπό γερμανική κατοχή. Στα πτώματα
επίσης βρέθηκαν έγγραφα που έπονταν της
γερμανικής εισβολής.5
» Δεκάδες μάρτυρες κατέθεσαν στην Επι-
τροπή, μεταξύ των οποίων και ορισμένοι οι
οποίοι είχαν καταναγκαστεί από την Γκε-
στάπο να υπογράψουν σαν μάρτυρες στη
γερμανική έκθεση.
» Τα στοιχεία αυτά επιβεβαιώθηκαν και
από την αμερικανική αποστολή (από την
Πρεσβεία των ΗΠΑ στη Μόσχα) που παρευ-
ρισκόταν στην έρευνα. Η κόρη του πρέσβη
Χάριμαν, Κάθλιν επιβεβαιώνει πως «σε κά-
θε περίπτωση η σφαγή πραγματοποιήθη-
κε από τους Γερμανούς». Η Χάριμαν που
ήταν παρούσα στην έρευνα της επιτροπής Burdenko σημειώνει ακόμα πόσο “φρέσκα”
ήταν τα πτώματα και ότι μπροστά στα μάτια
της βρέθηκε ένα γράμμα με ημερομηνία
του καλοκαιριού του ’41.6
Η Σοβιετική Ενωση, το 1946, ζήτησε να
περιληφθεί το έγκλημα του Κατίν στις Δί-
κες της Νυρεμβέργης, οι Αμερικάνοι και
οι Βρετανοί όμως δεν το δέχθηκαν. Γιατί
άραγε η Σοβιετική Ενωση να θέλει να δικαστεί
ένα έγκλημα για το οποίο θέλει να κρύψει την
“ενοχή” της; Γιατί οι Σύμμαχοι αρνήθηκαν την
εκδίκαση του θέματος;
Το Κατίν
στη φαρέτρα του ιμπεριαλισμού
Μέχρι και το 1945, η υπόθεση του Κα-
τίν αναφερόταν στα διπλωματικά έγγρα-
φα των ΗΠΑ ως «προπαγάνδα των Ναζί»7
ενώ και δημοσιεύματα όπως π.χ. στους
“New York Times” παρουσιάζουν το Κατίν
ως «μαύρη απάτη» των Ναζί.8 Σύντομα, οι
ιμπεριαλιστές θα αλλάξουν τακτική και θα
εντάξουν το Κατίν στο οπλοστάσιό τους.
Στα 1951-52, με αφορμή τον πόλεμο της Κορέ-
ας, συστάθηκε από τη Βουλή των Αντιπροσώ-
πων των ΗΠΑ η “Επιτροπή Madden”, η οποία
κατέληξε στο “συμπέρασμα” πως οι Πολωνοί
αξιωματικοί δολοφονήθηκαν από τους Σοβιε-
τικούς και πρότεινε την παραπομπή της ΕΣΣΔ
στο Διεθνές Δικαστήριο. Ανάμεσα σε εκείνους
που κατέθεσαν στην Επιτροπή ήταν και ο Δρ.
Οτο Στάχμερ, σύμβουλος του Γκέρινγκ (του
Νο. 2 στην ιεραρχία των ναζί) στις Δίκες της
Νυρεμβέργης!Ακόμα, σε απόρρητη έκθεση του Υπουργεί-
ου Εσωτερικών των ΗΠΑ, τον Ιούλη του 1952
που περιλαμβάνει συνομιλίες ΗΠΑ- Βρετανίας
για τη χάραξη κοινής στρατηγικής στον ΟΗΕ,
αναφέρεται η ανάγκη αξιοποίησης του ΟΗΕ
για αντισοβιετική προπαγάνδα. Ενα από τα
ζητήματα προς αξιοποίηση ήταν το Κατίν.
Κατίν και αντεπανάσταση
Στα χρόνια των αντεπαναστατικών ανατρο-
πών, το Κατίν χρησιμοποιείται τόσο από τους
Πολωνούς όσο και από τους Σοβιετικούς αντε-
παναστάτες. Ο Γκορμπατσόφ δεν δυσκολεύε-
ται να δεχτεί την εκδοχή του Γκέμπελς και να
παραδεχτεί τη “Σοβιετική ενοχή”, ενώ το 1992,
ο ανεκδιήγητος Γέλτσιν “ανακάλυψε” μια
σειρά έγγραφων, τα οποία παρέδωσε στον
Λεχ Βαλέσα και τα οποία δήθεν απεδείκνυαν
την ενοχή της Σοβιετικής Ενωσης και φυσι-
κά του Ι. Β. Στάλιν. Τα έγγραφα αυτά ήταν
πέρα για πέρα χαλκευμένα, πλαστογρα-
φία κακής ποιότητας. Για παράδειγμα, η
“απόφαση” του Πολιτικού Γραφείου του ΠΚΚ
(Μπ.) για την εκτέλεση των Πολωνών που πε-
ριλαμβάνεται στα “ντοκουμέντα”, περιλαμβά-
νει, μεταξύ άλλων εμφανών πλαστογραφιών,
τα ονόματα των Καγκάνοβιτς και Καλίνιν, οι
οποίοι ωστόσο ήταν απόντες από τη 13η Σύνο-
δο του οργάνου το Μάρτη του 1940!9
Η πλαστογραφία αποδεικνύεται με πολ-
λούς ακόμα τρόπους και στα τρία έγγραφα
που περιελάμβαναν τα περιβόητα “ντοκου-
μέντα” που ουδέποτε παρουσιάστηκαν σε
πρωτότυπη μορφή παρά μόνο σε φωτοτυ-
πίες! Σημαντική “λεπτομέρεια” επίσης στην
υπόθεση των εγγράφων είναι πως “ανακα-
λύφθηκαν” και χρησιμοποιήθηκαν από τη
νομική ομάδα του Γιέλτσιν στο Συνταγματικό
Δικαστήριο της Ρωσικής Ομοσπονδίας, σαν
πειστήρια για την επιδιωκόμενη κήρυξη του
ΚΚΣΕ ως “οργάνωσης αντισυνταγματικής”.
Τα πλαστογραφημένα αυτά έγγραφα,
που ούτε καν αυτό το δικαστήριο που
δίκαζε το ΚΚΣΕ δεν δέχθηκε σαν γνήσια,
αποτελούν ακόμα μέχρι σήμερα το ση-
μαντικότερο “επιχείρημα” των ιμπεριαλι-
στών και των γραφιάδων τους.
“Χτυπάνε” στο παρελθόν,
στοχεύουν στο μέλλον
Στην πραγματικότητα, κανένας από τους
υπέρμαχους της “Σοβιετικής ενοχής”, είτε
παρουσιάζεται σαν ιστορικός είτε σαν καλλι-
τέχνης, δεν ενδιαφέρεται για την ιστορική
αλήθεια. Η αλήθεια άλλωστε είναι αδιαμφι-
σβήτητη: στο Κατίν εκτελέστηκαν χιλιάδες
Πολωνοί από τους ναζί. Αυτό που τους “καί-
ει” και που επιδιώκουν είναι να συκοφα-
ντήσουν το σοσιαλισμό. Αθωώνουν μέχρι
και τον Χίτλερ, προκειμένου να “αποδείξουν”
πως η κοινωνία που απάλλαξε τον άνθρωπο
από την εκμετάλλευση, που νίκησε φασισμό και ναζισμό, που ήταν το αντίπαλο δέος στον ιμπεριαλισμό, ήταν μια εγκληματική κοινωνία
και ο Στάλιν ο μεγαλύτερος δολοφόνος όλων
των εποχών. Κατασυκοφαντούν ειδικά τη συ-
γκεκριμένη περίοδο, γιατί είναι η περίοδος
που στη Σοβιετική Ενωση κοινωνικοποιείται η
καπιταλιστική εξουσία, οικοδομούνται οι βά-
σεις του σοσιαλισμού από την επαναστατική
εργατική εξουσία, απαραίτητες συνθήκες για
την αντιφασιστική νίκη.
Ο Αμερικάνος καθηγητής, Φουρ, χωρίς να
είναι κομμουνιστής σημειώνει: «Ορίστε η
άποψή μου: Κανείς δεν νοιάζεται για το τι
συνέβη στους Πολωνούς αξιωματικούς!
Κανείς, συμπεριλαμβανομένων και των ίδι-
ων των Πολωνών... από τότε, η “Σφαγή του
Κατίν” αποτέλεσε ένα ραβδί για να χτυπούνε
τους Σοβιετικούς. Ακόμα είναι μια επιπλέ-
ον “απόδειξη” ότι “ο κομμουνισμός είναι
κακό πράγμα”... Ηδη με αποκαλούν έναν
παλιο-λάτρη του Στάλιν επειδή επιμένω στα
αποδεικτικά στοιχεία, επειδή δεν προσκυνώ
το ναό ανειλικρινών αντικομμουνιστών ιστο-
ρικών των οποίων τα έργα αποτελούν ντροπή
για το επάγγελμα του ιστορικού... Η “Σφαγή
του Κατίν” δεν αποτελεί ένα ιστορικό ζήτημα
- αποτελεί ένα ΟΠΛΟ... Το χρησιμοποιείς για
να κάνεις πόλεμο “στην άλλη πλευρά” και
μόνο αυτό»10.
Εφαρμόζοντας ιδανικά τις Γκεμπελικές τα-
κτικές, λέγε-λέγε και κάτι θα μείνει, αφήνουν
στην άκρη ιστορικές αλήθειες και άλλα τέτοια
ασήμαντα και ρίχνουν λάσπη με το κιλό. Στό-
χος ένας και σταθερός. Να συκοφαντηθεί
ο σοσιαλισμός – κομμουνισμός, να “ντυ-
θεί” με τα πιο μαύρα χρώματα, να φτιάξουν
ένα “σκιάχτρο” για να κρύψει την ανωτερότη-
τα και τις υψηλές αξίες του σοσιαλισμού. Τα
εγχώρια δε παπαγαλάκια χτυπάνε με μανία
την επαναστατική στρατηγική του ΚΚΕ, γι’ αυ-
τό και τρέξανε να προϋπαντήσουν τον Βάιντα
και την ανιστόρητη ταινία του.Η τεράστια αντικομμουνιστική βιομηχανία
που έχουν στήσει, η οποία παράγει εκδόσεις,
ντοκιμαντέρ, βιβλία, ταινίες, στοχεύει ιδιαί-
τερα στη νεολαία που δεν έχει την ανάλογη
κοινωνική και πολιτική πείρα, ώστε να μπορεί
να κρίνει και να απορρίψει τα ψέματα και τις
διαστρεβλώσεις. Εχει στόχο να κρύψει από
την αυριανή βάρδια της εργατικής τάξης τη
διέξοδο από την καπιταλιστική βαρβαρότη-
τα.
Η πάλη ενάντια στις αντικομμουνιστικές
θεωρίες, η υπεράσπιση της ιστορίας του
επαναστατικού εργατικού κινήματος, του
διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος και
της προσφοράς των σοσιαλιστικών χω-
ρών στο 20ο αιώνα δεν είναι απλά πάλη
για την αποκατάσταση της ιστορίας. Είναι
πάλη για το παρόν και το μέλλον, για την
ανάδειξη και τη συνειδητοποίηση της επι-
καιρότητας και της ρεαλιστικότητας του
σοσιαλισμού.
Στρατής Δουνιάς
Στις 19 Ιούνη του 1945, οι “New
York Times”, δημοσίευσαν το άρ-
θρο “Η ιστορία με τους τάφους
του Κατίν χαρακτηρίστηκε μαύρη
απάτη”. Το άρθρο βασιζόταν στις
καταθέσεις του τελευταίου επικε-
φαλής της υπηρεσίας πληροφορι-
ών (κατασκοπίας) των SS, Walter
Schellenberg, σε ανακρίσεις των
Συμμάχων. Με βάση τις μαρτυρί-
ες του έγραφε μεταξύ άλλων: «Η
ιστορία με τους μαζικούς τάφους
στο Κατίν, που προκάλεσε το πα-
γκόσμιο αίσθημα πριν δύο χρόνια,
υπήρξε μια προπαγανδιστική πα-
ράσταση που έστησαν οι Γκέμπελς
και Ρίμπεντροπ ώστε να προκληθεί
ρήγμα μεταξύ της Ρωσίας και των
Δυτικών Συμμάχων»
Σημειώσεις: 1. Ολες οι αναφορές στα ημερολόγια του Τζ. Γκέμπελς από την αγγλική μετάφραση: J. Goebbels, The
Goebbels Diaries (1942-1943), μετάφραση Louis P. Lochner, : Doubleday & Company, New York, 1948
2. Ακόμα και αναλύσεις της CIA αναγνώρισαν το “ελάττωμα” στην επιχειρηματολογία των Ναζί περί “εβραι-
ομπολσεβικικών σφαγών”, παραδεχόμενοι το γεγονός ότι ένα μεγάλο τμήμα των θυμάτων ήταν Πολωνοί
εβραϊκής καταγωγής. Βλ. “Πράβντα” 19 Απρίλη 1943 και Β. Fisher, The Katyn Controversy: Stalin’s Killing
Field
3. Ηλεκτρονικό άρθρο στον δικτυότοπο Κέντρου Μελέτης Πληροφοριών της CIA, 14 Απρίλη 2007 Βλ. M.
Fowler, Winston S. Churchill. Philosopher and Statesman, University Press of America, Lanham, MD, 1985
και Y. I. Mukhin, Katyn Detective, Firma Svetoton LTD, Moskva, 1995
4. Ο. π.
5. Αναλυτικά για την έκθεση βλ. Αναστάση Γκίκα, “Κατίν: Από τον Γκαίμπελς στους κινηματογράφους” στο
Ριζοσπάστη, 16/3/2008
6. G. Roberts, Stalin’s Wars, Yale University Press, New Haven, σ.171-172 και 400
7. United States Department of State / Foreign relations of the United States: diplomatic papers: the Conference
of Berlin (the Potsdam Conference), 1945, Volume II (1945), σ. 803
8. Βλ. Experts of Nuremberg Archives: Nikzor.org - 59η Ημέρα, Πέμπτη, 14 Φλεβάρη 1946 και R. E. Conot,
Justice at Nuremberg, Carol & Graf Publishers, New York 1984 σ. 454
9. Βλ. Αναλυτικά Γιούρι Σλομπότκιν, “Κατίν: Πώς και γιατί οι χιτλερικοί εκτέλεσαν τους Πολωνούς αξιωμα-
τικούς”, 29/5/2005
10. Furr G. στο http://chss.montclair.edu/english/furr/pol/discuss-katyn041806r.html